Konijn

• Diersoort

• Huisvesting/verzorging

• Vaccinatie op maat

• De juiste voeding

• Blaas en voortplanting

• Gebit(sproblemen)

• Ziektes

• Anesthesie

• Verhalen uit de praktijk

• Links

Diersoort

geschreven door konijnendierenartsen van Dierenkliniek Wilhelminapark

Het konijn behoort tot de orde der Lagomorpha (= haasachtigen) en niet, zoals veel mensen denken, tot de knaagdieren. Het verschil zit hem in de stifttandjes die achter de boven snijtanden van het konijn staan (zie plaatje links). Knaagdieren hebben deze stifttanden niet.

Konijnen zijn meestal altijd vriendelijke dieren, ook voor kinderen, maar sommige konijnen kunnen bijterig of krabberig zijn. Meestal begint dit als het konijn geslachtsrijp wordt (rond de 3-4 maanden), het konijntje dat daarvoor schattig en lief was is dan dominant geworden en niet meer zo lief! Verder is een konijn territoriaal: het zal zijn hok zal verdedigen als je hem daaruit probeert op te pakken.

Waarom eet een konijn zijn eigen keutels op?

Konijnen hebben twee soorten keutels.
• Gewone keutels, deze zijn groot, stevig van vorm en licht van kleur. Het is normaal als je die in grote hoeveelheden ziet liggen.
• Blindedarmkeutels, zijn klein, zacht en donker van kleur. Als het goed is zie je deze keutels niet. Ze worden gelijk opgegeten.
  Indien het konijn teveel konijnenvoer (biks, korrels) krijgt, krijgt het dermate veel energie binnen dat het zijn eigen poep niet meer zal opeten! De caecumkeutels zitten dan aan de kont geplakt en er wordt ten onrechte gedacht aan een probleem met de ontlasting terwijl het een voedingsprobleem is. Lees bij het hoofdstuk voeding over de juiste hoeveelheid en het goede soort voer.
  

Huisvesting en verzorging

Omdat een konijn veel beweging nodig heeft is het verstandig om een ruime kooi of een ruim hok te nemen. Of bij een kleiner hok de mogelijkheid te geven om ook het hok uit te kunnen door middel van een buitenren of dat ze de kamer in kunnen lopen (dit is belangrijk om vechten te voorkomen).

Binnen of buiten?
Konijnen kunnen zowel binnen als buiten gehuisvest worden mits het buitenhok bescherming biedt tegen regen, zon en wind. Als u het konijn buiten houdt dan is een buitenhok met een ren het leukste voor het konijn zodat het 'vrij' kan rondlopen. Let er hierbij op dat katten en honden niet in de ren kunnen komen en dat het konijn zich niet uitgraaft.

Loslopen door de kamer
Een konijn dat binnen gehuisvest wordt vindt het leuk om af en toe door de kamer te lopen. Let er wel op dat konijnen knagen ook leuk vinden, dus denk aan meubels en elektriciteitsdraden.

Zindelijk te maken?
Konijnen zijn van nature zindelijke dieren waarbij ze in de kooi meestal een hoekje uitkiezen om hun behoefte te doen. Hierdoor kan een konijn geleerd worden om op de kattenbak te plassen als het vrij in huis rondloopt. Vaak belonen met iets lekkers helpt hierbij.

2 of 1?
Een konijn is een gezelschapsdier en is gewend om in groepen te leven. Dit betekent dat het niet graag alleen is. Als u niet veel thuis bent is het dus gezelliger voor het konijn om 2 konijnen bij elkaar te houden.

Wat zet je dan bij elkaar?
Een mannetje en vrouwtje samen is de beste keus!
Konijnen kunnen goed samen gehuisvest worden maar door seksueel gedrag van konijnen onderling kan onrust ontstaan. Ook is er het gevaar dat je ongewenste nakomelingen kunt krijgen!

Twee konijnen samen: wat neem ik dan? Lees verder over welke combinatie we adviseren en of je een jong of oud konijn zomaar kan koppelen. Ook beschrijven we de puberteit en hoe het kan dat dat lieve konijntje opeens niet meer zo lief is. lees verder .....

Een konijn en een cavia?
Een konijn kan ook samen met een cavia gehouden worden, maar het is beter om twee konijnen bij elkaar te zetten. Denk er ook aan dat een konijn ander voer nodig heeft dan een cavia.

Kan een konijn iets leren?
Konijnen kunnen leren wat ze wel en niet mogen. Doe dit via belonen met iets lekkers en niet via slaan. Herrie maken of een klopsignaal geven op de grond kan helpen om uw konijn iets af te leren.

Verzorging van de vacht
Konijnen verzorgen hun eigen vacht door zich dagelijks te wassen. Er kunnen dan veel haren in de maag en darmen terecht komen waardoor problemen kunnen ontstaan. Voorkom dit door het konijn dagelijks te kammen, vooral de langharige konijnen.

Vaccinatie op maat

lees verder over dit konijn dat myxomatose had ....

Hieronder wordt het tijdstip aangegeven wanneer de vaccinatie voor myxomatose of VHS (=RHD) gegeven kan worden.

Tijdens de vaccinatie

• Kijken we, als konijnkundige dierenartsen, je konijn na van neus tot staart
• Controleren we het gebit
• Kijken we de oren na
• Als het nodig is knippen we de nagels
• Geven je een voedingsadvies voor je konijn(en)
• Je krijgt een vaccinatieboekje voor uw konijn
• We maken een foto van je konijn voor in dit boekje

Mocht u uw konijn mee willen nemen naar het buitenland dan heeft u een officiëel Europees dierenpaspoort en een gezondheidsverklaring nodig.

De juiste voeding

De juiste hoeveelheid konijnenvoer is van levensbelang voor je konijn! Een diëet voor het konijn moet aan de volgende voorwaarden voldoen. onbeperkt hooi 20 gram konijnenvoer (biks) per kilogram lichaamsgewicht groenvoer

Uitleg van het juiste voer voor een konijn:

Onbeperkt hooi van goede kwaliteit.

Konijnen hebben een grote blinde darm waarin ze veel voedsel kunnen opslaan. Hierdoor kan een konijn veel ruwvoer verwerken (= bijvoorbeeld hooi en gras). Geef je konijn onbeperkt hooi oftewel ad lib => het konijn mag zoveel hooi krijgen als dat het wil of kan eten.

Eet het konijn veel biks dan zal het te weinig hooi eten en daardoor kan het snel last krijgen van zijn darmen. Ruwvoer bevat vezels en deze zijn van belang voor een goede darmwerking. Krijgt een konijn onvoldoende ruwvoer dan zal het problemen krijgen met zijn darmstelsel. De darm kan stil gaan liggen en er ontstaat een paralytische ileus

Geef bikskorrels in plaats van gemengde granen.
Geef liever geen gemengde granen omdat het konijn dan selectief gaat eten. Het eet alleen de lekkere dingen op en niet de biks die het nodig heeft en krijgt daardoor niet alle voedingsstoffen binnen. Vooral calcium is hierbij van belang. Een tekort aan calcium geeft tand en kiesproblemen. Het bot wordt zachter en de gebitselementen raken los te zitten.

Kijk op onze tandheelkundige website www.dierengebit.nl voor meer informatie ....

De hoeveelheid biks is heel belangrijk!

De aanbevolen hoeveelheid biksvoer per dag is: 20 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag.

Geef niet teveel konijnenvoer, want dan wordt er niet genoeg hooi gegeten!

Geef niet teveel konijnenvoer, want dan worden de blindedarmkeutels niet opgegeten!.
Blindedarmkeutels, zijn klein, zacht en donker van kleur. Als het goed is zie je deze keutels niet. Ze worden gelijk opgegeten.
Indien het konijn teveel konijnenvoer (biks, korrels) krijgt, krijgt het dermate veel energie binnen dat het zijn eigen poep niet meer zal opeten! De caecumkeutels zitten dan aan de kont geplakt en er wordt ten onrechte gedacht aan een probleem met de ontlasting terwijl het een voedingsprobleem is. Lees bij het hoofdstuk voeding over de juiste hoeveelheid en het goede soort voer.

Als het konijn niet zijn blindedarmkeutels opeet kleven deze vast aan de kont. Dit geeft een vieze kont. Vaak wordt er gedacht dat er diarree aanwezig is, maar er is gewoon een voedingsprobleem doordat de eigenaar teveel konijnenvoer aan het konijn geeft. Daarbij is er het gevaar dat er vliegen kunnen komen die hun eitjes in deze poep leggen. Uit deze eitjes ontstaan maden en deze maden kunnen de huid aantasten. Lees verder over madenziekte of myasis .....

Dit probleem is eenvoudig te voorkomen door de juiste hoeveelheid konijnenvoer te geven. Hiermee dwing je je konijn als het ware om de blindedarmkeutels op te eten.

Geef niet teveel konijnenvoer, want dan wordt het veel te dik!
Als een konijn teveel of zelfs onbeperkt konijnenvoer kan (of mag) eten wordt het veel te dik. Je konijn is te dik als de ribben niet meer te voelen zijn als je de borstwand navoelt. Ook heeft er zich dan een grote wam gevormd. De wam is een vetplooi tussen de kin en de borstingang.

Het te dikke konijn op de foto hieronder woog 3,95 kg. Dit kwam omdat zij veel biks mocht eten. Het andere konijn is even groot en weegt 1,9 kg hetgeen een normaal gewicht is voor een konijn van een dergelijk formaat. NB: de konijnen zijn onder verdoving.

Geef niet teveel konijnenvoer, want dan kan er blaaszand ontstaan!

Een extra reden om niet teveel biks te voeren is dat hierdoor teveel calcium binnenkrijgt en dit kan blaasstenen of blaaszand veroorzaken. Het dikke konijn, op de foto hierboven en hiernaast, had ook blaaszand door teveel konijnenvoer. Door de calciumoxalaten is een blaasontsteking ontstaan en heeft er zich urinebrand ontwikkeld.
Lees verder over oxalaten in de blaas tgv teveel biks ....

Wij raden Science Selective voer aan, een volledig voer waar extra vezels inzitten. Vooral voor konijnen met darmproblemen raden wij dit voer aan. U kunt in onze Dierenkliniek een gratis proefzakje op komen halen.

3 soorten groenvoer per dag. Let op dat u niet teveel groenvoer in 1 keer aanbiedt en laat het konijn aan iedere groente wennen (geef maximaal 50-100 gram per kg lichaamsgewicht aan per dag). Ook zijn sommige soorten niet goed voor het konijn. Hieronder staat een lijst met geschikte groenten en een lijst met groenten die u niet mag geven (zie onderstaande links):

Geschikte groenten

Groenten die u niet mag geven

Een konijn mag geplukt gras hebben maar geef niet teveel als het konijn het nog niet gewend is.
Let op: Pluk geen gras op plaatsen waar wilde konijnen komen omdat dit gras besmet kan zijn met VHS!!!
Geef geen gemaaid gras, dit gaat namelijk erg snel achteruit in kwaliteit.

Fruit mag het konijn eten echter niet teveel omdat de suikers het konijn dik maken. Teveel fruit kan ook diarree geven.

Een korstje brood mag natuurlijk ook, maar hier geldt ook weer met mate.

Voldoende vers drinkwater. Geef liever geen snoepjes of knabbelstaafjes die in de dierenwinkel verkocht worden. Ze maken het konijn vaak dik. Geef ze liever wat groente of fruit om ze te verwennen.

Lik- en knaagstenen kunnen blaasproblemen, zoals blaasstenen, geven, geef deze daarom niet!

Blaas en voortplanting

Achtereenvolgens zullen we beschrijven:.

• Het normale gebit.

• Gebitsproblemen:
• Gebitsproblemen door verkeerde voeding.
• Gebitsproblemen door andere oorzaken.
• Symptomen die kunnen duiden op een gebitsprobleem.
• Wat te doen bij gebitsproblemen.
• Kroonreductie van de snijtanden door slijpen van de snijtanden.
• Extractie van de snijtanden.
• Het knippen van haken op de kiezen.
• Verantwoording.

lees verder over gebitsproblemen bij het konijn.....

Maagdarmproblemen bij het konijn

Andere vormen van afwijkende ontlasting kunnen veroorzaakt worden door coccidiën of wormen.

Stille darm
We zien vaak bij konijnen dat ze een stilliggende darm hebben tgv pijn, stress of andere oorzaken. Er zijn dan geen of weinig keutels te zien en de eetlust is slecht. We noemen dit stille darm of paralytische ileus.
Een enkele keer zien we een konijn met gas in de maag of darmen. Vooral een overvulde met gasgevulde maag moet als spoedgeval beschouwd worden.

Als we eraan toekomen zullen we een aantal pagina's over maagdarmproblemen bij konijnen maken:
We beginnen met wormen bij het konijn: zie hieronder

Wormen bij het konijn Een worm die veel voorkomt bij het konijn is de Passalurus Ambiguus of pinworm. Deze zit vaak in de blinde darm en kan problemen zoals buikpijn en een stille darm veroorzaken. Zie het plaatje hiernaast. lees verder over de pinworm ....

Links

Als konijnen dierenartsen, van Dierenkliniek Wilhelminapark, hopen we dat u onze informatie nuttig vond en deze pagina met plezier gelezen heeft. mocht u nog vragen hebben dan kunt u via de vragen pagina deze naar ons e-mailen.