Bloedonderzoek naar E. cuniculi konijn of Encephalitozoon cuniculi bij het konijn

We zien veel konijnen met verschijnselen die kunnen passen bij een infectie met E. cuniucli. Het probleem is dat je dit wilt aantonen door middel van bloed of urine onderzoek. Helaas is er niet gemakkelijk een definitieve diagnose te stellen bij een levend konijn. Je kunt nbij een sectie op een dood konijn wel gaan zoeken naar het voorkomen van de protozo (E. cuniculi) op de plek waar je een probleem zou verwachten. Bijvoorbeeld bij een torticollis dat je gaat zoeken naar het voorkomen van de E. cuniculi in de hersenen en de afwezigheid van ene otitis media of bacterien in de hersenen.

We hebben veel konijnen onderzocht in 2007-2008
Tijdens een grootscheeps onderzoek hebben we bij konijnen met symptomen van E. cuniculi en daar tegen over veel gezonde konijnen onderzocht op het voorkomen van een antilichamen in het bloed bij deze konijnen. We hebben deze bloedbuisjes beschikbaar gesteld aan een student Diergeneeskunde die een onderzoek deed bij de vakgroep Klinische Infectiologie in combinatie met het RIVM. Het idee was om te kijken of er aan de hoogte van de antilichamen te zeggen was of er een infectie met E. cuniculi aanwezig was en of je ook aan d ehoogte kon zeggen hoe erg de infectie zou zijn.

Wat is er uit gekomen

Gezonde konijnen hebben ook een positieve bloedtiter ....

Aan de hoogte is geen consequentie te verbinden ....
De ernst van de klinische verschijnselen kwam helaas niet overeen met de hoogte an de antilichamen titer. Er konden lage bloedwaardes bij een konijn met heel erg tollen gevonden worden en hele hoge bloedwaardes bij konijnen zonder verschijnselen.

Een negatieve bloetiter zegt niet alles ....

bloedonderzoek naar antilchamen IgG en IgM ....
In 1986 is er een onderzoek geweest waarbij E. cuniculi sporen in het bloedvat bij konijnen werd geinjecteerd. Daarna is gekeken na hoeveel tijd de IgM en de IgG antilichamen aangetoond konden worden. Er bleek na 17 dagen een stijging te zijn van IgM en IgG. De IgM bleef stijgen tot een dag of 35 en daalde daarna weer naar de nullijn. De IgG steeg vanaf 17 dagen en blijft gedurende een paar maanden hoog waarna het langzaam weer wegzakt. Na 35 dagen worden er ook gedurende een paar weken sporen in de urine uitgescheiden.
Er werden bij deze konijnen geen klinische verschijnselen gezien. Aan de hand van dit onderzoek zou je dus moeten denken aan een diagnose door gepaarde sera, dat wil zeggen 2 bloedonderzoeken met een week of 3-4 er tussen.

Waar laten we het bloedonderoek uitvoeren ....
Deze laten we meten bij bij het Vetmedlab van Idexx (= IgG) of bij het EVL in Woerden (= IgM en IgG)

En hoe is dat in de praktijk te gebruiken ....
We injecteren dus niet de E. cuniculi intraveneus en we moeten aan de hand van een hypothese de bloedwaardes moeten extrapoleren naar een echte infectie.

1. Acute infectie zonder verschijnselen:
Als een konijn door de urine van een ander konijn besmet wordt, dan worden de protozoen door de darm opgenomen en zullen de protozoen in het bloed terecht komen. Lymfocyten nemen deze dan op en zullen door het lichaam trekken en ergens vastlopen waar ze geen probleem geven of een probleem zonder dat het konijn er last van heeft. Zolang er geen klinische verschijnselen ontstaan verlootp de infectie dus symptoomloos. Je merkt er als eigenaar niets van, de bloedwaardes daarentegen kunnen wel stijgen en de IgG antilichamen titer blijft dan enkele maanden hoog, waarna deze langzaam onder de detectie grens zakt.

De IgM en de IgG antilichamen titer kan dan verhoogd zijn bij een klinisch gezond konijn.

2. Acute infectie met verschijnselen:
Als een konijn via de urine van een ander konijn besmet wordt, dan worden de protozoen door de darm opgenomen en zullen de protozoen in het bloed terecht komen. Lymfocyten nemen deze dan op en zullen door het lichaam trekken en ergens vastlopen waar wel een probleem geven. De protozo gaat zich vermeerderen en het lichaam reageert herop met een ontstekingsreactie. Er ontstaan klinische verschijnselen en je merkt dit als eigenaar op. Aan de bloedwaardes kun je dan een aantal mogelijke bloeduitslagen zien. We zullen dit hieronder proberen naar voren te brengen.

Het hangt er van af wanneer het konijn opnieuw besmet wordt of dat het konijn een stress/verminderde weerstand/ziekte/operatie doormaakt waarbij de E. cuniculi infectie weer oplaait.

2.A. Als het konijn besmet wordt op het moment dat er nog IgG antilichaam titers te meten zijn. Dan zal bij een herinfectie eerst (na een dag of 17) de IgM opkomen en na 2,5 week weer dalen. De IgG titer stijging volgt (theoretische gezien) na enkele dagen. Zie in het vak bij de rode pijl in het vak hierboven.

Als je dan een gepaard bloedonderzoek uitvoert, dat wil zeggen een eerste bloedonderzoek vlak na het ontstaan van symptomen en opnieuw na 3 weken dan moet je een verschil, namelijk een stijgng zien van IgM en mogelijk IgG.

2.B. Als het konijn besmet wordt op het moment dat er geen antilichaam titers meer te meten zijn. Zie in het vak bij de rode pijl hieronder. Dan zal bij een herinfectie eerst (na een dag of 17) de IgM opkomen en na 2,5 week weer dalen. De IgG titer stijging volgt (theoretische gezien) na enkele dagen.

Als je dan een gepaard bloedonderzoek uitvoert, dat wil zeggen een eerste bloedonderzoek vlak na het ontstaan van symptomen en opnieuw na 3 weken dan moet je een verschil, namelijk een stijgng zien van IgM en IgG.

Conclusie 1: hierboven is dus te zien dat er klinische symptomen aanwezig kunnen zijn zonder dat er een positieve bloedtiter is.
Er zijn wel verschijnselen maar je kunt dit niet met bloedonderzoek bewijzen. De IgM en de IgG zijn negatief, kijk in het vak boven de rode pijl in de afbeelding hierboven.

Conclusie 2: hierboven is dus te zien dat er geen klinische symptomen aanwezig kunnen zijn met een positieve bloedtiter.

Conclusie 3: aan de hand van gepaarde sera, 2 bloedonderzoeken in de loop van de tijd, is te zien of er daadwerkelijk een infectie aanwezig is. Er is eigenlijk pas na een paar weken met zekerheid te zeggen dat er een infectie is met E. cuniculi!

Start wel gelijk met de behandeling met medicijnen in afwachting van de uitslagen van de bloedonderzoeken.

E. cuniculi verschijnselen ....
We krijgen vaak patiënten met E. cuniculi verschijnselen in onze praktijk aangeboden. Deze symptomen uiten zich als volgt:

5 hoofdsymptomen: echter mengvormen kunnen voorkomen.
• 1. Hersenproblemen: nystagmus, scheve kop of tollen om de lengteas
• 2. Achterhandsproblemen: slappe of verlamde achterpoten
• 3. Blaas- of nierproblemen: urine lekken en/of veel drinken en plassen
• 4. Oogproblemen zoals lensverkleuringen, cataract of uveitis, verdikkingen in het oog
• 5. Vermageren zonder aanwijsbare oorzaak

Lees verder over torticollis en andere kopzorgen ....

Lees verder over achterhandsproblemen ....

Lees verder over blaas- en nierproblemen ....

Lees verder over oogproblemen ....